Aktualności

1.01.2016. Dzień Domeny Publicznej
Pierwszego dnia każdego roku wygasają prawa autorskie twórców, którzy zmarli 70 lat wcześniej. Od 2016 roku wspólnym dobrem stają się m.in. dzieła Johana Huizingi, Stefana Banacha, Paula Valéry’ego, Béli Bartóka, Roberta Desnosa, Heinricha Wölfflina, Tytusa Czyżewskiego, Käthe Kollwitz, Wincentego Witosa, Dietricha Bonhoeffera, Ernsta Cassirera. Można je wykorzystywać w dowolnym celu, bezpłatnie i bez żadnych ograniczeń.

30.12.2015. Kolejny tom Teki Lubelskiej
W lubelskim Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN” odbyła się prezentację 5. tomu Teki Lubelskiej oraz wykład prof. Piotra Krasnego (UJ) Miejsce Lublina sztuce staropolskiej.

18.12.2015.  Nagroda im. prof. Mariana Sokołowskiego dla Adama Spodaryka
Laureatem Nagrody im. prof. Mariana Sokołowskiego został mgr Adam Spodaryk (UJ) za pracę Wykształcenie, zainteresowania i projekty architektoniczne magnaterii Rzeczypospolitej od XVI do XVIII wieku (promotor: dr hab. Andrzej Betlej).
Równorzędne wyróżnienia otrzymali: mgr Joanna Brzegowy (UPJPII), Napisy i inskrypcje na małopolskich obrazach tablicowych (1420–1540) (promotor: dr hab. Andrzej Włodarek);  mgr Marcin Maślanka (UJ), Srebrne i złote dary Kazimierza Wielkiego dla kościołów w Królestwie Polskim (promotor: dr hab. Marek Walczak).

15.12.2015. Jan Henryk Rosen a katedra ormiańska we Lwowie. Wykład dr Joanny Wolańskiej
W ramach programu towarzyszącego wystawie Katedra ormiańska we Lwowie i jej twórcy w Międzynarodowym Centrum Kultury w Krakowie dr Joanna Wolańska wygłosiła wykład Jan Henryk Rosen i katedra ormiańska we Lwowie.

25.11.2015. Tomasz Dolabella a lubelskie malarstwo 1. połowy XVII wieku. Wykład Jerzego Żmudzińskiego
W ramach cyklu spotkań z laureatami Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego Jerzy Żmudziński wygłosił 25 listopada w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN”(godz. 17:30) odczyt o związkach malarza weneckiego Tomasza Dolabelli (ok. 1570-1650) z Lubelszczyzną w świetle źródeł oraz zachowanych dzieł, wpływie jego twórczości na lokalnych artystów (szczególnie powiązanych z klasztorem dominikanów) oraz miejscu malarstwa lubelskiego w panoramie sztuki polskiej doby manieryzmu i wczesnego baroku.

23.11.2015. Kolekcja szklanych negatywów odnalezionych w kamienicy Rynek 4 w Lublinie. Wykład Krzysztofa Janusa
W ramach cyklu spotkań z laureatami Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego Krzysztof Janus wygłosił 23 w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN” odczyt Kolekcja szklanych negatywów odnalezionych w kamienicy Rynek 4 w Lublinie. Prelegent przedstawił wyniki swoich badań nad kolekcją ponad 2700 szklanych negatywów odnalezionych w 2012 roku w lubelskiej kamienicy przy Rynku 4. Dotychczas ustalił m.in., że autorem zdjęć dokumentujących życie mieszkańców Lublina i Lubelszczyzny w latach 1914-1939 jest zapewne żydowski fotograf Abram Zylberberg.
Krzysztof Janus – inżynier, absolwent i pracownik Politechniki Lubelskiej, specjalizuje się w badaniach i dokumentacji zabytków architektury.
Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego jest przyznawane w ramach konkursu skierowanego do naukowców zajmujących się dziedzictwem kulturowym Lublina. Zrealizowano przy pomocy finansowej Miasta Lublin.

Fotograf w lubelskim Ogrodzie Saskim (1920-1939). Fot. Abram Zylberberg (?), domena publiczna

19.11.2015. Prace zgłoszone na konkurs o Nagrodę im. prof. Mariana Sokołowskiego
Na konkurs o Nagrodę im. Mariana Sokołowskiego przyznawaną za najlepszą pracę magisterską obronioną na uczelniach Krakowa w roku akademickim 2014/2015 wpłynęło dziewięć zgłoszeń:

  1. mgr Joanna Brzegowy (UPJPII), Napisy i inskrypcje na małopolskich obrazach tablicowych (1420–1540) (promotor: dr hab. Andrzej Włodarek)
  2. mgr Tanita Ciesielska (UJ), Alabastrowe reliefy Jana Michałowicza ze zbiorów Muzeum XX. Czartoryskich (promotor: dr hab. Andrzej Betlej)
  3. mgr Hanna Doroszuk (UJ), Strategie kuratorskie współczesnej polskiej artystki Goshki Macugi a „Atlas Mnemosyne” Aby’ego Warburga (promotor: dr hab. Maria Hussakowska)
  4. mgr Natalia Koziara (UJ), Rysunki Andrzeja Radwańskiego ze zbioru Gabinetu Rycin Zakładu Narodowego im. Ossolińskich we Wrocławiu (promotor: dr hab. Andrzej Betlej)
  5. mgr Marcin Maślanka (UJ), Srebrne i złote dary Kazimierza Wielkiego dla kościołów w Królestwie Polskim (promotor: dr hab. Marek Walczak)
  6. mgr Hubert Piątkowski (UPJPII), Portrety Agnieszki z Tęczyńskich Firlejowej (promotor: dr hab. Kazimierz Kuczman, prof. UPJPII)
  7. mgr Martyna Raduszewska (UJ), O udostępnianiu sztuki osobom niewidomym i niedowidzącym. Teoria i praktyka (promotor: dr hab. Andrzej Szczerski)
  8. mgr Adam Spodaryk (UJ), Wykształcenie, zainteresowania i projekty architektoniczne magnaterii Rzeczypospolitej od XVI do XVIII wieku (promotor: dr hab. Andrzej Betlej)
  9. mgr Jagoda Żarnowiecka (UJ), Seria „Katedra” Lucjana Mianowskiego na tle przemian w grafice polskiej w tatach 1956–1963 (promotor: prof. Wojciech Bałus

18.11.2015. Judenrat w Lublinie (1940-1942). Wykład Jakuba Chmielewskiego
W ramach cyklu spotkań z laureatami Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego Jakub Chmielewski wygłosił w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN” prelekcję Struktura i funkcjonowanie Judenratu w Lublinie (1940-1942).
Jakub Chmielewski – doktorant na Wydziale Politologii UMCS, uczestnik projektów Kalendarium Zagłady Żydów w Lublinie i na Lubelszczyźnie, Lublin. 43 tysiące, a także autor artykułów poświęconych tematyce Zagłady.
Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego jest przyznawane w ramach konkursu skierowanego do naukowców zajmujących się dziedzictwem kulturowym Lublina. Zrealizowano przy pomocy finansowej Miasta Lublin.

12.11.2015. Ukraińskie Arthistoricum
Podczas seminarium dla lwowskich historyków sztuki zaprezentowaliśmy projekt Arthistoricum Europa Środkowo-Wschodnia, w ramach którego planujemy m.in. publikowanie prac dotyczących sztuki Ukrainy. Pierwszą udostępnioną książką w języku ukraińskim jest rozprawa doktorska Nazara Kozaka Образ і влада. Княжі портрети у мистецтві Київської Русі ХІ ст. (Lwów 2007). Dotychczas uwolniliśmy ponadto zbiór szkiców Jana K. Ostrowskiego Lwów. Dzieje i sztuka (Kraków 1997), monografię Joany Wolańskiej Katedra ormiańska we Lwowie w latach 1902-1938. Przemiany architektoniczne i dekoracja wnętrza oraz artykuły (Warszawa 2010) oraz liczne artykuły.

Wnętrze kościoła św. Piotra i Pawła we Lwowie. Fot. Piotr Krawiec/Flickr (CC BY-NC-ND 2.0)

21.10.2015. Apel Ligi Europejskich Uniwersytetów Badawczych
Podpisaliśmy apel Ligi Europejskich Uniwersytetów Badawczych (League of European Research Universities) do Komisji Europejskiej oraz holenderskiej Prezydencji Rady Unii Europejskiej (styczeń-czerwiec 2016) w sprawie wdrożenia otwartego dostępu: “Christmas is over. Research funding should go to research, not to publishers!”

Biblioteka Miejska w Stuttgarcie. Fot. jwltr freiburg/Flickr (CC BY-SA 2.0)

19-25.10.2015. Tydzień Otwartego Dostępu
8. Tydzień Otwartego Dostępu odbył się pod hasłem „Otwartość dla współpracy”. Na portalu arthistoricum.net opublikowaliśmy wypowiedź o otwartym dostępie i nowej geografii sztuki. Inicjatorem obchodzonego corocznie na całym świecie Tygodnia Otwartej Dostępu jest Scholarly Publishing and Academic Resources Coalition (SPARC), a koordynatorem wydarzeń w Polsce – Koalicja Otwartej Edukacji.

Library of Congress. Fot. Flickr/Rich Renomeron (CC BY-NC 2.0)

29.07.2015. Wyróżnienie dla prof. Andrzeja Walickiego
Na wniosek Collegium Artium Nagrodę Specjalną Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego otrzymał prof. Andrzej Walicki – historyk filozofii, jeden z najwybitniejszych polskich humanistów, współtwórca – obok Leszka Kołakowskiego, Jerzego Szackiego i Bronisława Baczki – tzw. warszawskiej szkoły historii idei. Zasługą prof. Walickiego jest przybliżenie polskiej kultury zachodniemu odbiorcy poprzez liczne anglojęzyczne publikacje, w tym zwłaszcza o filozofii XIX i XX stulecia. Bez znajomości jego prac nie sposób także zrozumieć dawnej oraz współczesnej Rosji (synteza dziejów myśli rosyjskiej od Oświecenia do marksizmu była przez ćwierć wieku podręcznikiem akademickim w USA).

29.07.2015. Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego
Laureatami konkursu stypendialnego im. Hieronima Łopacińskiego w 2015 roku zostali: Krzysztof Janus (Lublin), projekt: Kolekcji szklanych negatywów odnalezionych w kamienicy Rynek 4 w Lublinie – próba syntezy; Jerzy Zmudziński (Kraków), projekt: Tomasz Dolabella w Lublinie i na Lubelszczyźnie. Osobista działalność czy wpływ poprzez uczniów i naśladowców? Do zagadnienia relacji krakowsko-lubelskich w malarstwie 1. połowy XVII wieku; Jakub Chmielewski (Lublin), projekt: Rada Żydowska w Lublinie jako przykład quasi-samorządu żydowskiego w latach 1940-1942. Konkurs był adresowany do naukowców zajmujących się dziedzictwem kulturowym Lublina.  Trzej laureaci otrzymają stypendium pieniężne w wysokości 2 tys. zł, możliwość publikacji w „Tece Lubelskiej” oraz – jeśli pochodzą spoza Lublina – prawo do skorzystania z bezpłatnego mieszkania w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN”. Więcej informacji na stronie stypendiumlopacinskiego.pl

29.06-1.07.2015. Zjazd Koalicji Otwartej Edukacji
Uczestniczyliśmy w zjeździe organizacji tworzących Koalicję Otwartej Edukacji, który odbył się w Europejskim Centrum Solidarności w Gdańsku. Collegium Artium reprezentowała Joanna Zętar.

Zjazd Koalicji Otwartej Edukacji. Gdańsk, 29.06-1.07.2015. Fot. Wikimedia Commons/Borys Kozielski (CC BY 4.0)

6.05.2015. Deklaracja haska o odkrywaniu wiedzy w erze cyfrowej
Podpisaliśmy Deklarację haską o odkrywaniu wiedzy w erze cyfrowej (Hague Declaration on Knowledge Discovery in the Digital Age).

Gemeentemuseum Den Haag. Fot. Flickr/Maurice (CC BY-NC-SA 2.0)

29.04.2015.”Bulletin du Musée National de Varsovie” online
W ramach projektu ART-Dok Polska udostępniliśmy online „Bulletin du Musée National de Varsovie” – t. 1-42 (1960-2006) + N.S. 1 (2009).

Fot. Universitätsbibliothek Heidelberg (CC-BY-SA 3.0)

4.4.2015. Manifest londyński
Razem z kilkudziesięcioma organizacjami podpisaliśmy Manifest londyński na rzecz sprawiedliwej reformy prawa autorskiego dla bibliotek i archiwów w Europie (London Manifesto for Fair Copyright Reform for Libraries and Archives in Europe).

Londyn. Fot. Flickr/August Brill (CC BY 2.0)

26.3.2015. Deklaracja moguncka o cyfrowej historii sztuki w nauczaniu
Collegium Artium zostało sygnatariuszem Deklaracji mogunckiej o cyfrowej historii sztuki w nauczaniu (Mainzer Erklärung zur Digitalen Kunstgeschichte in der Lehre).

Moguncja. Fot. Flickr/koeb (CC BY-NC-SA 2.0)

13.2.2015. Współpraca z Muzeum Historii Polski
Collegium Artium podpisało z Muzeum Historii Polski umowę o stałej współpracy w zakresie tworzenia treści cyfrowych, w tym opracowania, zabezpieczenia, digitalizacji, archiwizacji i udostępnienia polskich zasobów naukowych i kulturalnych, a także w zakresie promowania otwartego dostępu do zasobów naukowych i kulturalnych.

Fot. Flickr/August Brill (CC BY 2.0)

30.1.2015. Stypendium im. Hieronima Łopacińskiego
Nasza inicjatywa wspierania studiów na dziedzictwem kulturowym Lublina poprzez przyznawanie stypendiów im. Hieronima Łopacińskiego uzyskała wsparcie w ramach otwartego konkursu Miasta Lublin na realizację zadań publicznych z zakresu kultury i sztuki w latach 2015-2017. Prawo ubiegania się o stypendium przysługuje osobom, które planują realizację projektu dotyczącego przeszłości miasta, w tym np. skorzystania ze zbiorów miejscowych archiwów i bibliotek. Laureaci otrzymują stypendium pieniężne, prawo do skorzystania z bezpłatnego mieszkania w Ośrodku „Brama Grodzka – Teatr NN” w Lublinie oraz możliwość publikacji w „Tece Lubelskiej”.  Kolejna edycja konkursu zostanie ogłoszona pod koniec maja 2015 roku. Wyboru stypendystów dokona jury składające się z przedstawicieli życia akademickiego Lublina, Krakowa i Warszawy.

Cmentarz prawosławny w Lublinie. Fot. Flickr/Robert Drózd (CC BY-NC-SA 2.0)

20.1.2015. Grant dla „Teki Lubelskiej”
Wydanie 5. tomu serii Teka Lubelska uzyskało dotację w ramach konkursu na wspieranie realizacji zadań publicznych Województwa Lubelskiego z zakresu kultury, sztuki, ochrony dóbr kultury i dziedzictwa narodowego w 2015 roku.

W lubelskiej archikatedrze. Fot. Flickr/Kuba Bożanowski (CC BY 2.0)

13.01.2015. Laureaci Nagrody im. prof. Mariana Sokołowskiego
Laureatami Nagrody im. prof. Mariana Sokołowskiego przyznawanej za najlepszą pracę magisterską z zakresu historii sztuki obronioną na uczelniach krakowskich zostali: absolwentka Uniwersytetu Papieskiego Jana Pawła II – mgr Paulina Hyła (I nagroda) za pracę Transfiguracje. Architektura współczesna wobec historycznej tkanki Starego Miasta Krakowa oraz absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego – mgr Martyna Nowicka (II nagroda) za pracę Znikające muzeum. O materialności muzeum sztuki i mgr Jan Cieślak (II równorzędna nagroda) za pracę Architektura dźwięku. Uroczyste wręczenie wyróżnień w Instytucie Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego połączono z prezentacją książki dr Magdaleny Kunińskiej Historia sztuki Mariana Sokołowskiego (Kraków 2014).

Laureaci Nagrody im. prof. Mariana Sokołowskiego: (od lewej) Jan Cieślak, Paulina Hyła, Martyna Nowicka z dr. hab. Andrzejem Betlejem – dyrektorem Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Kraków, 13.1.2015. © Agata Jabłońska

8.01.2015. Wykład dr Joanny Wolańskiej o twórczości Jana Henryka Rosena
Podczas posiedzenia naukowego Komisji Historii Sztuki Polskiej Akademii Umiejętności dr Joanna Wolańska przedstawiła referat Malowany fryz Jana Henryka Rosena w dziale polskim Esposizione Mondiale della Stampa Cattolica w Watykanie (1936). Dr Wolańska realizuje w Collegium Artium projekt Monografia twórczości Jana Henryka Rosena (1891-1982) wraz z katalogiem dzieł finansowany przez Narodowe Centrum Nauki.

Jan Henryk Rosen przy pracy nad obrazem „Polonia Sanctorum Mater et Scutum Christianitatis”, 1936. © Narodowe Archiwum Cyfrowe

1.01.2015. Dzień Domeny Publicznej
Pierwszego dnia każdego roku wygasają prawa autorskie twórców, którzy zmarli 70 lat wcześniej. Od 2015 roku wspólnym dobrem stają się m.in. dzieła Krzysztofa Kamila Baczyńskiego, Marca Blocha, Siergieja Bułgakowa, Tadeusza Gajcego, Zuzanny Ginczanki, Wassilego Kandinskiego, Pieta Mondriana, Edwarda Muncha, Emanuela Ringelbluma, Antoine’a de Saint-Exupéry’ego i Tadeusza Zielińskiego. Można je wykorzystywać w dowolnym celu, bezpłatnie i bez żadnych ograniczeń. Dzięki współpracy z Biblioteką Uniwersytecką w Heidelbergu uwolniliśmy m.in. traktat Mondriana o neoplastycyzmie opublikowany w języku francuskim (1920) i niemieckim (1925).

Piet Mondrian, „Broadway Boogie Woogie“, 1942-43, Museum of Modern Art, New York